nautical issues :: rejs na koniec morza bałtyckiego, laponia - część II
Rejs na koniec morza Bałtyckiego...
Dania, Szwecja, Finlandia, Estonia

Dziwne to, przyznać należy, pływanie dla żeglarzy przywykłych do warunków właściwych innym częściom morza bałtyckiego. Powodem jest prawie całkowity brak obecności innych jednostek pływających. Gdy dodać do tego sztormową pogodę i coraz krótsze noce, wydawać się mogło, że jesteśmy na jakimś innym morzu.

Na Bałtyku
Na Bałtyku
Na Bałtyku
W drodze do Kemi
W drodze do Kemi
Północne Kwarki
Latarnia Nordvalen Iso.WRG.8s24m17-12M

Otaczająca pustka i surowość tego rejonu dopełniały obrazu, skłaniając do szczególnej zadumy i kontemplacji. Niezwykłe zachody słońca, zmiany koloru morza, noc ukazująca się jedynie pod postacią zmierzchu oraz niska temperatura sprawiały, że dało się już odczuć lekkie tchnienie północy. Dotknięci nim dotarliśmy w końcu do czubka Zatoki Botnickiej cumując w marinie fińskiego miasta Kemi [Google Maps]

Zachód słońca
Zachód słońca
Wschód słońca

Wejście do Kemi okazało się jednak zadaniem skomplikowanym, dlatego też wymaga ono specjalnego omówienia.

 

Locja do Kemi

Wyprawa do fińskiego portu Kemi (φ65°45,5'N ; λ024°34,4'E) jest przedsięwzięciem wymagającym odpowiedniego wyposażenia nawigacyjnego oraz szczęścia w przydziale pogody. Preferowany termin od 25 maja do 15 lipca. Czasami na początku maja można tam jeszcze spotkać lody (koncentracja lodu na www.seaice.de). Wymagany przedział czasowy na trasie Gdynia - Kemi - Gdynia to 26 dni. Planując powrót przez Stockholm - Nynashamn - Visby, wypadałoby zarezerwować 30 dni.
Droga zaczyna się na Bałtyku południowo-wschodnim, poprzez Bałtyk centralny, Bałtyk północny, Morze Alandzkie, Morze Botnickie, Kwarki i Zatokę Botnicką. Ewentualny powrót przez Furusund, Stockholm, Nynashamn i Gotland do Gdyni.

Tak też trzeba rozpisać odsłuchiwanie prognoz pogody i ostrzeżeń nawigacyjnych. Radiostacje fińskie i szwedzkie nadają w języku angielskim: Finowie 0633 i 1833 UTC; Szwedzi 0733 i 1933 UTC. Ostrzeżenia sztormowe, Securite i Pan-Pan zawsze po angielsku i narzeczu lokalnym, bez względu na porę dnia czy nocy. Zapowiedzi zawsze na UKF-16, po czym przejście na Traffic Channels.

Rozpiskę kanałów poszczególnych radiostacji brzegowych można dostać u bosmanów portów Skandynawii. Mapkę całej cywilizowanej części Europy północnej z numerami kanałów od granicy Norwegii z Rosją, poprzez całe swoje wybrzeże, wszystkie kraje UE Morza Bałtyckiego łącznie z wybrzeżem od strony Morza Północnego (do Borkum), wydali Szwedzi jako VHS-KARTAN. Polecam www.sychut.com gdzie jest aktualna Mapa VHF Półwyspu Skandynawskiego i Morza Bałtyckiego.

Pamiętać należy o tym, że są to rejony mało uczęszczane, z trudno dostępnymi portami (kręte wejścia), z nieprzewidywalną pogodą, z którą trzeba się oswoić i ją polubić (7 dni wiejący z jednego kierunku wiatr 5°B, 7 dni kompletnego sztilu, czy 7 dni sztormu z jednego kierunku).
Ruch statków jest znikomy. Byłem dwa razy. W sumie spotkaliśmy, licząc od Morza Botnickiego pięć jednostek, z tego trzy drewnowce, jeden masowiec i jeden duży kecz pod banderą Nowej Zelandii! Wszyscy nawiązują łączność, jest sympatycznie (jak 35 lat temu na Mazurach), z tego dwa razy gaworzyliśmy po polsku. Ważną rzeczą jest stała obserwacja morza, bo drewnowcom lubi się czasami coś wysmyknąć i pływa sobie potem taka wykałaczka średnicy 0,4 i długości 10 m. Spotkaliśmy taką niespodziankę dwukrotnie. Kwarki i Zatoka Botnicka - zimno!

Mapy
Podstawą jakiegokolwiek rejsu są wiarygodne mapy. Mogą być elektroniczne dla wygody, ale na wszelki wypadek papierowe trzeba mieć.

  • Mapy polskie BHMW: dopłynąć do Lm FLOTJAN (φ=59°47,5'N ; λ=019°47,5'E) i Lm LAGSKAR (φ=59°51,3'N ; λ=019°55,0'E )
  • Fiński wzgl. Szwedzki Atlas Alandów
  • Mapa 2296 od 59°42' do 61°50'N
  • Mapa 2298 od 60°39' do 62°42'N
  • Mapa 2299 od 61°33' do 63°55'N
  • Mapa 2300 od 62°37' do 63°54'N
  • Mapa 2301 od 63°39' do 64°53'N
  • Mapa 2302 od 64°45' do Haparandy / Tornio i Kemi.
  • Szwedzka mapa nr 59 TORNIO-KEMI 1:50 000 z planem Kemi 1:30 000 oraz Fiński Atlas MERKENKULKULAJTOS SJOFARSTVERKET 'PARAMERI/BOTTENVIKEN' tom 'G'

Momenty podwyższonej uwagi.
Jest parę miejsc na tej trasie (bez szkierów Sztokholmu), które wymagają podwyższonej czujności żeglarzy:

  • Przejście Morza Alandzkiego.
    Świetnie oznakowany pławami torowymi rejon. Ograniczone, a czasami wręcz niemożliwe halsowanie. Przechodzić przy dobrej widoczności.
  • Przejście Kwarków i rejonu portu Vaasa.
    Dobrze oznakowany wąski tor wodny, ale mapa 1:225 000 nie pozwala na ryzyko wyjścia z niego. Wykluczone halsowanie.
  • Podejście do portu Kemi
    • Podejście do Kemi zaczynamy od Lm KEMI-1 (φ=65°23,0'N ; λ=024°05,75'E), którą jest stojąca w wodzie pała. Zostawiamy ją po prawej burcie.
    • Po jej minięciu sterujemy na następną wystającą z wody pałę Lm KEMI-2 (φ=65°30,49'N ; λ=024°22,5'E ), którą bezwzględnie zostawiamy po prawej burcie
    • Kierujemy się teraz do portu na półwyspie Ajos. Pomocnicze WPT podczas słabej widoczności, na które kolejno płyniemy:
      φ=65°33,0'N ; λ=024°26,8'E
      φ=65°35,81'N ; λ=024°28,6'E
      φ=65°37,02'N ; λ=024°30,0'E
    • Jesteśmy przed portem i półwyspem AJOS. Sterujemy na φ=65°35,55'N ; λ=024°30,09’E
    • Kręcimy za torem w lewo na φ=65°40,421'N ; λ=024°30,61'E
      Uwaga: Od tego miejsca głębokość wynosi 2,4 metra. Jednostki o większym zanurzeniu muszą cumować w Ajos. Do Kemi jest 14 km. Regularnego połączenia brak.
    • Od niego odbić na φ=65°41,13'N ; λ=024°32,3'E do którego prowadzi nabieżnik MUNAKARI (żółte), z niego na φ=65°42,12'N ; λ=024°32,69'E do czasu, aż zobaczymy nabieżnik LAITIKARI, płyniemy na niego i na φ=65°42,81'N ; λ=024°34,23'E z niego kręcimy w lewo na oznakowany tor wodny (lewa R). Do portu jachtowego pozostało 0,91 Mm.
    • W porcie trzymamy się prawej strony (głębokość ok.2,8m).
    • Stajemy dziobem do keji, rufa na boji.

Marina w Kemi proponuje pełny serwis (wszystkie media, warsztat, dwie knajpy, całodobowa sauna, pralnia), zaś koszt postoju za dobę wynosi 10 € (płatne w restauracji), sauna i pralnia extra. Saunę można zarezerwować (w restauracji) dzień wcześniej, by była tylko do naszej dyspozycji.

 

Więcej na stronach: http://www.kemi.fi/Tekpa/Veneily/Uleninranta.htm http://212.50.144.76/tonttitori_kemi/

 

Trzeba przyznać, że dla miejscowych żeglarzy stanowiliśmy atrakcję. Polskiego jachtu nie widziano tu chyba od lat. Powitała nas nawet straż przybrzeżna.
Zwiedzając miasteczko (o typowej architekturze fińskiej) i kontemplując urok białych nocy, podjęliśmy zarazem przygotowania do wyjazdu w kierunku koła podbiegunowego. Należało w tym celu pokonać około 100 km. Z Kemi pociągiem dotarliśmy do Rovaniemi [Google Maps] (bilet grupowy 12.40€ od osoby w jedną stronę), stamtąd zaś autobusem do Napapiri (5.5€ w dwie strony) gdzie znajduje się właściwa linia koła podbiegunowego φ=66°32,35'N).
Można wypożyczyć samochód, wzgl. załatwić w portowej stacji paliw 15 osobowy BUS do Nappapiri na 8 godzin za 240 €.

 

Kemi - port jachtowy
Kemi
Kemi nocą

Na miejscu niespodzianka - w pełni przygotowane na przyjęcie gości centrum turystyczne, oferujące między innymi spotkanie ze Św. Mikołajem, będącym nota bene w świetnej kondycji i mówiącym płynną angielszczyzną.
Ciekawszą jednak okazała się okolica i droga dojazdowa, gdzie widać już było karłowatą zieleń, dzikie jeziora i pewnie to wszystko, co kreuje wyobraźnia, kiedy myślimy o lapońskiej północy. Uwieczniwszy fotograficznie pobyt na linii koła podbiegunowego wróciliśmy do Kemi, wypływając w drogę powrotną.

Arctic Circle - siedziba Św.Mikołaja
Laponia - Husky Park
Laponia
Relację z rejsu przygotował Bogdan Dembiński

 

 
Góra strony

Zaleca się oglądanie z otwartymi oczami przy minimalnej rozdzielczości ekranu 1024/768 i kolorach 32bit
Copyright 2008 Nautical Issues. All rights reserved. Designed by author.