Co dalej

Otrzymałeś linię pozycyjną, ale dalej nie wiesz, gdzie jesteś. Przypomnij sobie, czego cię uczyli z podstaw nawigacji terrestrycznej: pozycja z dwóch niejednoczesnych namiarów na 1 obiekt. Odczekaj min. 2 godziny i zrób w identyczny sposób druga linię pozycyjną.

Narysuj to wszystko tak:

Wskazówki praktyczne starego remiechy

1. Bezpośrednio po pomiarze wysokości zanotuj stan logu !!!

2. Dla większej dokładności, rób co najmniej 3 pomiary sekstantem, zatrudniajac przy chronometrze drugą osobę. Pierwszy pomiar - np. 37°18'. Krzyknij "hop" dla złapania czasu. Podkręć śrubę o 5' i ustaw na 37°23'. Kiedy Słońce dojdzie w lunecie do horyzontu, krzyknij "hop" i podkręć śrubę o dalsze 5' (37°28'). W ten sposób nie musisz liczyć średniej arytmetycznej z 3 wysokości. Średnią jest drugi pomiar czyli 37°23'. Liczysz tylko średni z trzech czasów. Przy dokładnym pomiarze różnica czasowa między 1 i 2 pomiarem powinna być identyczna, jak między 2 i 3. Jeśli tak - to za średni bierzesz czas drugiego pomiaru.

3. Przy dużym zafalowaniu, wejdź z sekstantem możliwie najwyżej, żeby nie wziąć którejś z fal za widnokrag.

4. Przy bardzo dużym zafalowaniu, kiedy jacht tłucze kadłubem o fale, a ty okiem o lunetę, odkręć lunetę i zostaw ją w skrzynce. Pomiary rób "z wolnej ręki". To samo dotyczy obserwacji gwiazd i planet w nocy. Luneta tylko przeszkadza. Ciekawostka: żaden znany mi podręcznik astro nie podaje, po co jest w sekstancie luneta. Odpowiedż - jest to urzadzenie dla krótkowidzów, żeby bez okularów mogli zobaczyć horyzont.

5. Do poprawienia zmierzonej wysokości możesz używać np. polskich tablic nawigacyjnych TN-74, ale wtedy rób to konsekwentnie. Albo wszystkie poprawki z Almanachu, albo wszystkie z TN-74. Wzięcie np. poprawki na wysokość oka z TN-74, a poprawki na krawędź z RA daje w sumie bzdurę, bo w obu systemach punkty zerowe sa gdzie indziej.

6. Jeśli jesteś na półkuli wschodniej, pamiętaj, że długość geograficzną trzeba dodać do GHA.

7. Jeśli robisz astro na półkuli północnej po 23 września, a przed 21 marca pamiętaj, aby do HD 605 wchodzić na prawą stronę (contrary name). Przy Księżycu, planetach i gwiazdach sprawdzaj za każdym razem, czy deklinacja jest północna czy południowa. (Są odpowiednie literki N lub S).

8. UWAGA! Pułapka na początkujacych! Jeśli jesteś daleko na zachód od Greenwich, a Słońce złapałeś tuż po kulminacji na południku Greenwich, możesz otrzymać np. taki wynik:

Rezultat: LHA wychodzi ujemny, co z definicji jest niemożliwe.
Rozwiazanie: w takim przypadku do GHA dodaj 360°. Otrzymasz 366° - 34° = 332°.
Sprawdź: Słońce jest tuż po kulminacji w Greenwich więc GHA jest mały, ale przed kulminacją u ciebie, więc LHA zbliża się do 360°.

9. Staraj się przyjać jakąś stałą zasadę zapisywania pomiarów i obliczeń. Po kilkunastu przykładach nie będziesz już musiał pisać oznaczeń przy poszczególnych liczbach, bo miejsce na kartce, w którym wpisana jest dana liczba, określa co to za liczba. Spróbuj to, co obliczyłeś dotąd zapisać wg schematu:

Na liczbach wygląda to tak:

Jak widać do jednej lini pozycyjnej nie trzeba płachty papieru!

Kulminacja Słońca

1. Cała dawka teorii:

2. Cała praktyka:

Jest 14.08.1980, miejsce jak w przykładzie poprzednim.

• Oblicz czas kulminacji: wejdź do RA w rubrykę SUN Mer. Pass. i odczytaj 12h 05m. Godzina ta, podobnie jak cały RA odnosi się do GMT
• Otwórz RA na pierwszej żółtej stronie (Conversion of arc to time), wejdź tam swoją przybliżoną długością (10°).Odczytaj 0h 40m.
• Dodaj to wg wzoru GMT - (± λ). Otrzymujesz:

• Złap wysokość sekstantem. Otrzymałeś 57°23,1' (dolna krawędź).
• Popraw wysokość:

• Oblicz deklinację: z RA
    godz. 1200 - N 14°13,8'
    godz. 1300 - N 14°13,0'
  Interpoluj w pamięci: na godz. 1245 : Dec.=14°13,2'
• Oblicz: φ = 90 - h + δ = 90° - 57°32,2' + 14°13,2' = 46°41'.
• Szerokość tę wykreśl na mapie!

Uwaga! Z azymutem nie ma kłopotu, bo jest on oczywisty: 180° lub 0°, jeśli Słońce kulminuje na północ od ciebie.